Er komt een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen. Wanneer precies weet niemand. En juist die onbekende datum is voor veel ondernemers de reden om nu niets te doen — terwijl afwachten het gat niet kleiner maakt maar groter.
De Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen — de BAZ — is een wetsvoorstel dat op 12 september 2025 naar de Raad van State ging. Het komt voort uit het pensioenakkoord en moet zelfstandigen een wettelijke bodem geven, zoals werknemers die via de WIA hebben.
Drie kenmerken staan vast genoeg om iets over te zeggen, en ze zijn alle drie belangrijker dan de vraag wanneer de wet ingaat.
Een AOV is duur, de premie loopt jaren door, en er komt iets aan wat verplicht wordt en waar je toch in moet. Dan is wachten geen luiheid maar een redenering. Voor één groep klopt die redenering zelfs: wie een medisch verleden heeft en nu nergens terechtkan, krijgt met de BAZ voor het eerst een gegarandeerde bodem. Voor hen is het wachtende argument het sterkst.
Voor iedereen die wél verzekerbaar is, dekt de BAZ precies niet wat er misgaat. Het risico voor een zelfstandige zit in de eerste twee jaar: geen loondoorbetaling, geen ziektewet, geen WIA — het inkomen valt op dag één weg en de vaste lasten niet. Dat is exact de periode die de BAZ overslaat. Een verplichte verzekering met twee jaar wachttijd verandert niets aan het gat dat mensen daadwerkelijk raakt.
En dan de datum. Die is er niet. Het voorstel moet nog door de Raad van State, de Tweede Kamer en de Eerste Kamer, en daarna moet de uitvoering worden ingericht. In de markt wordt rekening gehouden met invoering niet vóór 2030. Wie zijn beslissing aan die datum ophangt, hangt hem op aan een getal dat nergens is vastgelegd.
Een aangekondigde wet zonder invoeringsdatum werkt als uitstel. Dat is geen verwijt aan ondernemers maar een voorspelbaar gevolg: zolang "er komt iets aan" het enige is wat vaststaat, is elk jaar wachten het goedkoopste jaar. Het stelsel maakt afwachten aantrekkelijk in precies de jaren dat afwachten het duurst is.
Wat wij ervan vinden gaat over de regeling, niet over jou. Of het in jouw situatie verstandig is om iets te doen, hangt af van je buffer, je vaste lasten en je gezondheid — en dat is een gesprek, geen artikel.
Gepubliceerd op 16 augustus 2026.